Ekonomi

Ayakkabı sektöründe krizden çıkış için dört madde: ihracat düşüşü ve aşılamayan girdi maliyetleri

8 Ekim 2026 07:06

Kısaca

Sektörde 2021’de 380 milyon çift ihracat varken geçen yıl 180 milyon çifte geriledi; dış ticaret açığı geçen yıl yaklaşık 700 milyon dolar olarak kaydedildi. İlk sekiz ayda açığın 400-450 milyon dolar aralığında olduğu belirtiliyor; döviz dönüşüm desteği ve benzer adımlar talep ediliyor. Fuarda 2027 ilkbahar-yaz koleksiyonları sergilense de iç ve dış rekabette maliyet baskıları sürüyor

Ana mesele

İhracat ve dış ticaret açığı, maliyet baskıları sürdükçe sektörde kayıplar devam ediyor

Ne değişti?

Dış ticaret açığı ve ihracat gerilemesi sürüyor; maliyetler baskılanıyor

Beni nasıl etkiler?

Sektörde maliyet baskıları hissediliyor; fuar katılımcıları ve alıcılar etkileniyor

Ne oldu?

Türkiye ayakkabı ihracatı düşüyor; 2021’de 380 milyon çift, geçen yıl 180 milyon çifte geriledi

Neden şimdi?

Jeopolitik gerilimler ve dezenflasyon sürecinin kayıplara yol açması sürüyor; iç ve dış maliyet baskıları arttı

Neden önemli?

Sektörün dış ticaret fazlası geçmişte oluşurken açık yükselmekte; rekabetçilik etkileniyor

Kimler etkileniyor?

İhracatçı firmalar
Alıcılar ve yan sanayi
Fuarlara katılan firmalar

Sektör ve piyasa etkisi

İhracat hacmi daralıyor; ithalat artıyor

Riskler

İhracat ortadan kalkabilir
Maliyet baskıları kârlılığı azaltır
Dış ticaret açığı büyüyebilir

Takip edilmesi gerekenler

Döviz dönüşüm desteği uygulaması ve kararların etkisi
İthalat-ileri üretim maliyetlerindeki gelişmeler
Alıcı talebindeki değişimler

Haberin tamamı

<p><strong>YENER KARADENİZ/İSTANBUL</strong></p>

<p>Türkiye Ayakkabı Sanayicileri Derneği’nin (TASD) düzenlediği 75. AYMOD Ayakkabı Moda Fuarı başladı. İçten, jeopolitik gerilimler ve üç yılı aşan dezenflasyon sürecinin sektörde kayıplara yol açtığını söyledi. 2021’de 380 milyon çift olan ihracatın geçen yıl 180 milyon çifte gerilediğini belirtti. Sektörün 2021’de 500 milyon dolar, 2022’de 350 milyon dolar dış ticaret fazlası verirken geçen yıl yaklaşık 700 milyon dolar açık verdiğini, bu yılın ilk sekiz ayındaki açığın da 400-450 milyon dolar olduğunu aktardı. İçten, mikrofiber suni deride ilave gümrük vergisinin sıfırlanmasını olumlu bulduklarını, diğer girdilerde benzer adımlar beklediklerini söyledi. Yan sanayinin farklı mekanizmalarla desteklenmesini ve taklit ayakkabılara karşı denetimlerin artırılmasını istedi. İçten, 26 bin metrekarede yaklaşık 211 firmanın katıldığı fuarda 2027 ilkbahar-yaz koleksiyonlarının sergileneceğini, 52 ülkeden 500’ü aşkın alıcının ulaşım ve konaklamasının karşılandığını bildirdi.</p>

<h2>Şartlar döviz dönüşüm desteğine ulaşmayı zorlaştırıyor </h2>

<p>İstanbul Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği (İDMİB) Başkan Yardımcısı Oğuz İnner, Türkiye’nin dünya ayakkabı ihracatında 6. sıradan 10. sıraya gerilediğini, ithalatın ihracatın 1,7 katına ulaştığını söyledi. İşçilik, hammadde ve finansman maliyetlerinin rekabeti zorladığını belirten İnner, ilk dokuz ayda çift başına ihracat fiyatının 4,3 dolardan 5,8 dolara çıktığını, miktarın yüzde 30, değerin yüzde 7 düştüğünü aktardı. Destek limitinin faaliyet kârı ve işçilik maliyetlerine bağlanmasının erişimi zorlaştırdığını söyleyen İnner, rakiplerle eşit rekabet şartları istedi.</p>

<h2>Bahçıvan: Uygulama ile kararlar arasında uyumsuzluk var</h2>

<p>İSO başkan adayı Ender Yılmaz ile fuara katılan İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, Orta Vadeli Program’da sanayiye farklı bakış taleplerinin karşılık bulduğunu ancak kararlarla uygulama arasında ciddi fark olduğunu söyledi. Döviz dönüşüm desteği ve işletme kredilerinin esaslarında şirketlerin çözemediği konular bulunduğunu belirtti. Bahçıvan, ay sonundaki seçimlerle üç dönemdir sürdürdüğü başkanlığının biteceğini kaydetti.</p>

<h2>İhracatçıya destek 45 milyar liraya çıkacak</h2>

<p>Ticaret Bakan Yardımcısı Volkan Ağar, jeopolitik gerilimlerin teslimat sürelerini uzattığını, navlun ve sigorta maliyetlerini artırdığını söyledi. Deri ve deri ürünleri ihracatının geçen yıl 1,8 milyar dolar, ilk dokuz ayda 1,3 milyar dolar; ayakkabı ihracatının sırasıyla 1 milyar dolar ve 700 milyon dolar olduğunu bildirdi. Ağar, 2026’da ihracat desteklerini 45 milyar liraya çıkarmayı hedeflediklerini, Türk Eximbank’ın hedefinin 59 milyar dolar, Türk Ticaret Bankası’nın kredi hedefinin 100 milyar lira olduğunu söyledi.</p>

<h2><span style="color: #e03e2d;">Krizden çıkış için dört maddelik çözüm formülü</span></h2>

<p>Devletin ayakkabı dahil hiçbir sektörü gözden çıkaracağına inanmadığını söyleyen TASD Başkanı Berke İçten, ekonomi yönetiminden beklentilerini açıkladı: </p>

<p>■ Ham madde ve yan sanayi ürünlerinde ithalat vergisi sıfırlanmalı <br />■ 3 bin 500 TL’lik istihdam desteği 6 bin TL’ye çıkarılmalı <br />■ Yüzde 3 döviz dönüşüm desteği yüzde 10’a çıkarılmalı <br />■ Kayıt dışı üretimle ödünsüz şekilde mücadele edilmeli</p>

Kaynaklar

Ekonomi Gazetesi

Ayakkabı sektöründe krizden çıkış için dört madde: ihracat düşüşü ve aşılamayan girdi maliyetleri · Mercek akışına dön