Ekonomi
Bütçede rekor açık ve örtülü ödenek harcamalarıyla 2025’in 9 ayında bütçe baskısı artıyor
Kısaca
9 aylık dönemde bütçe harcamaları 13,9 trilyon lira; bütçe açığı 1 trilyon 840 milyar lira oldu. Örtülü ödenek harcamaları eylülde 6 milyar 638 milyon lira düzeyinde kaydedildi; eylül itibarıyla bütçeye faturası 19 milyar liranın üzerinde. Eylül’de örtülü ödenek harcaması ve diğer kamu giderleri, bütçe performansını önemli ölçüde etkiledi.
Ana mesele
Bütçe açığı ve örtülü ödenek harcamaları yükseldi; faiz giderleri baskıyı artırdı.
Ne değişti?
Faiz giderleri yükseldi ve örtülü ödenek harcamaları rekor kırdı.
Beni nasıl etkiler?
Kamu bütçesi ve borçlanma maliyetlerinde baskı oluşuyor.
Ne oldu?
Eylül ayında örtülü ödenek harcaması rekor kırdı; bütçe harcamaları ve faiz giderleri yükseldi.
Neden şimdi?
Bütçe performansının yıllık seyrinde faiz giderlerinin ağırlığı artıyor ve örtülü ödenek kullanımı yüksek düzeyde.
Neden önemli?
Bütçe açığı ile borçlanma maliyeti baskı altında; kamu finansmanı ve güveni etkilenebilir.
Kimler etkileniyor?
- Hazine ve Maliye Bakanlığı
- Cumhurbaşkanlığı bütçe kararlarının etkilediği kamu harcamaları
- Yatırımcılar ve mali piyasalar
- Kamu hizmetlerinden etkilenen vatandaşlar
Sektör ve piyasa etkisi
kamu maliyesi ve faiz giderleri baskısı
Riskler
- Bütçe güveninin zayıflaması
- Borçlanma maliyetinin artması
- Gider kontrolünün zorlaşması
Takip edilmesi gerekenler
- Faiz giderlerinin yıl sonuna etkisi
- Örtülü ödenek harcamalarının seyri
- Bütçe açığının düşürülüp düşürülemeyeceği
Haberin tamamı
Google algoritmasına bırakmayın, okuyacağınız haberi siz seçin! Tıkla ve ekle Cumhurbaşkanlığı, bütçe verilerine damga vuruyor. Cumhurbaşkanı’nın yetkisinde olan örtülü ödenek harcaması 6.6 milyarla rekor kırdı. Eylülde bütçe harcamaları bu yılın rekorunu kırdı. Üstelik harcama yetkisinin Cumhurbaşkanı’nda olduğu, ‘gizli hizmet gideri’ olarak nitelenen örtülü ödenek gideri eylülde bir önceki rekorunun 2 katına ulaştı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın verilerine göre bütçe gelirlerinin 1.2 trilyon lirada kaldığı eylülde, iktidar bu yıl için rekor olan 1 trilyon 785 milyar liralık harcama yaptı. Bütçe açığı 532.2 milyar liraya ulaşarak yılın en yüksek seviyesine çıktı.
Ocak-eylül döneminde de bütçe gelirleri 12.1 trilyon lira, bütçe harcamaları da 13.9 trilyon lira oldu. 9 aylık dönemde bütçe açığı yüzde 51.2’lük büyümeyle 1 trilyon 840 milyar liraya ulaştı. Bütçe açığının nedeni faiz harcamaları oldu. Faiz gideri eylülde 263 milyar liraya, ocak-eylül döneminde de yüzde 35.4’lük sıçramayla 2 trilyon 252 milyar liraya çıktı.
Faizin yanı sıra örtülü ödenek harcamasının eylülde rekor kırması dikkat çekti. 2025’in 9 aylık döneminde 8.7 milyar liralık harcamaya rağmen bu yıl örtülü ödeneğin bütçeye faturası 19 milyar lirayı aştı. Örtülü ödenekten geçen yılın tamamında 14 milyar lira harcanmıştı. Örtülü ödenekten yalnızca eylül ayında 6 milyar 638 milyon liralık harcama yapıldı. Cumhurbaşkanlığı harcamalarını büyüklüğü eylülde 1.3 milyar, ocak-eylül döneminde de 13.5 milyar lira olarak hesaplandı. Ayrıca kamunun mal ve hizmet alım gideri 9 aylık dönemde yüzde 45 artması dikkat çekti.
Antalya’da düzenlenecek COP31 İklim Zirvesi’nin etkileri, bütçe verilerinde ortaya çıkmaya başladı. İklim Değişikliği Başkanlığı, eylülde 5 milyar 976 milyon lira harcama yaptı. 563 milyon liralık bütçe öngörüsüne rağmen başkanlık harcamaları 23 kat artarak 12.9 milyar lirayı aştı. Diğer yandan akaryakıtta eşel mobil sisteminin uygulanmasının etkisiyle petrol ve doğalgaz ürünlerinden 9 ayda toplanan Özel Tüketim Vergisi, 210 milyar lirayla bütçe tahmininin 3’te 1’i seviyesinde kaldı.
www.sozcu.com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı Mega Ajans ve Rek. Tic. A.Ş'ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.
Kaynaklar
Bütçede rekor açık ve örtülü ödenek harcamalarıyla 2025’in 9 ayında bütçe baskısı artıyor · Mercek akışına dön