Çiftçi Kredi Borcu ve Anapara Ertelimesi Finansmana Erişimi Etkiliyor: Faiz Yükü ve Maliyetler Gündemde

Kısaca

Çiftçi kredileri hakkında anapara ertelenmesi talebi gündemde; TIR taşıyıcı maliyeti 9.000-10.000 dolar aralığında artış olarak ifade edildi ve süreçler etkileniyor Neden şimdi: maliyet baskıları, düşük ürün fiyatları ve ihracat kanallarındaki aksaklıklar sürüyor Piyasa ve iş dünyası sonucu: finansmana erişim esnekliği artmalı; faiz yükü üretici üzerinde dengelenmeli; politika adımları izlenecek noktalar arasında

Ana mesele

Çiftçi borç yükü ağırlaşıyor; anapara ertelemesi ve faiz yükü üretimin finansmana erişimini zorluyor.

Ne değişti?

Olası çözüm olarak anapara ertelemesinin faizin tek başına ödenmesini gerektirmemesi önerildi.

Beni nasıl etkiler?

Kredi erişimindeki değişiklikler tarımsal üretim maliyetlerini ve ihracat planlarını doğrudan etkileyebilir.

Ne oldu?

Çiftçi kredileri üzerinden ödemelerde zorluklar ve anapara erteleme talebi dile getirildi.

Neden şimdi?

Maliyet baskıları ve ihracat kanallarındaki aksaklıklar nedeniyle finansmana ihtiyaç artıyor.

Neden önemli?

Üretimin sürdürülmesi için uygun finansman koşulları kritik; tedarik zinciri etkilenebilir.

Kimler etkileniyor?

• Çiftçiler
• tarımsal üretim işletmeleri

Sektör ve piyasa etkisi

Tarım ve lojistik maliyetleri üzerinde baskı devam edebilir.

Riskler

• Faiz yükünün artırılması
• Kredi erişiminin kısıtlanması
• Döviz ve enerji maliyetleri volatilitesi

Takip edilmesi gerekenler

• Banka politikalarının faiz ve anapara erteleme uygulamalarında nasıl değişeceği
• Hükümetin destek mekanizmalarının devreye girip giremeyeceği

Haberin tamamı

<p><strong>VEYSEL AĞDAR</strong></p>

<p>Tarımsal üretimde artan maliyetler, düşük ürün fiyatları ve pazarlama sorunları çiftçinin finansman yükünü ağırlaştırıyor. Narenciye üretiminin önemli merkezlerinden Yüreğir'de Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, ihracat kanallarındaki aksaklıklar ve ürün fiyatlarındaki gerileme nedeniyle üreticinin zor bir dönemden geçtiğini söyledi.</p>

<p><img style="float: right;" src="/storage/uploads/0/0/0/6ad1b9dac3f6a-1792129498.png" alt="" width="225" height="289" />Çiftçinin hem borçlarını ödemek hem de yeni sezona hazırlanmak zorunda olduğunu belirten Doğan, finansman koşullarının yeniden düzenlenmesini istedi. Sıkıntıların tedarik zincirindeki işletmeleri de etkileyebileceğini vurgulayan Doğan, hükümete önlem alma çağrısında bulundu. Üreticinin maliyet baskısı altında kaldığını söyleyen Doğan, desteklerin önemini vurguladı. Doğan, çözümün bölge ticareti açısından da önem taşıdığını ifade etti.</p>

<h2>Anapara ertelensin, çiftçi faizini ödesin </h2>

<p>Çiftçinin Ziraat Bankası'na olan kredi borçlarını ödemekte zorlandığını belirten Doğan, mevcut uygulamada üreticinin anaparayı kapattıktan sonra tekrar kredi kullanabilmek için kaynak bulması gerektiğini söyledi. Bu kaynağı bulamayanların yüksek faizli özel banka kredilerine yönelebildiğini ifade eden Doğan, anapara ödemelerinin ertelenmesini istedi. Doğan, “Çiftçinin bankaya 1 milyon lira borcu varsa, bu parayı bulup anaparayı kapatması, faizini ödemesi ve ardından yeniden kredi başvurusu yapması gerekiyor. Oysa anapara ertelense, çiftçi yalnızca yıllık faizini ödeyerek borcunu sürdürebilse üretici üzerindeki baskı azalır” dedi. Finansmana uygun koşullarda erişimin üretimin devamlılığı açısından önemine dikkat çeken Doğan, faiz yükünün de üreticinin ödeme gücüne göre değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Borcunu kapatmak için yeni borca yönelen üreticinin finansman yükünün arttığını söyleyen Doğan, bu döngünün kırılması gerektiğini vurguladı. Karadeniz'de gemi trafiğinin aksamasının ihracat maliyetlerini artırdığını kaydeden Doğan, Rusya ve Ukrayna'ya karayoluyla gönderilen bir TIR'ın nakliye maliyetinin 9-10 bin dolara ulaştığını, gemi taşımacılığında ise bu tutarın yaklaşık 3 bin dolar olduğunu söyledi. Aradaki farkın üreticinin gelirini doğrudan etkilediğini belirten Doğan, Karadeniz'deki gemi trafiğinin tekrar işler hale getirilmesini, bunun mümkün olmaması durumunda ihracatçılara navlun desteği sağlanmasını istedi. Türkiye'nin narenciye ihracatının yaklaşık yüzde 60-70'inin Rusya ve Ukrayna pazarlarına yöneldiğini belirten Doğan, alternatif pazarlara erişimin de artırılması gerektiğini söyledi. İhracattaki aksaklıkların paketleme tesislerinin çalışma kapasitesine de yansıdığını dile getirdi. Doğan, taşımacılıktaki maliyet farkının ihracatın rekabet gücünü de zayıflattığına işaret etti.</p>

<h2>Üretici fiyatı 2 liraya kadar düştü </h2>

<p>Narenciyede fiyatların üreticiyi memnun etmediğine dikkat çeken Doğan, limonun kilogram fiyatının boy ve kaliteye göre 2-6 lira arasında değiştiğini, mandalinada ilk hasatta 8-10 lira olan fiyatların 2-7 liraya kadar gerilediğini aktardı. Tüccarların bazı alımlarda yalnızca belirli büyüklükteki meyveleri topladığını, kalan ürünlerin ağaçta bırakıldığını belirten Doğan, bunun çiftçiye ek maliyet yüklediğini söyledi. Ürünün tamamının alınmaması nedeniyle üreticinin ikinci kez toplama masrafı yapmak zorunda kalabildiğini kaydeden Doğan, dalda kalan meyvenin gelecek sezonun verimini ve bahçe bakımını da olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.</p>

<h2><span style="color: #e03e2d;">Soya biçim ücreti dekar başına 370 lira</span></h2>

<p>Mehmet Akın Doğan, soya üreticilerinin talepleri doğrultusunda Tarsus Ziraat Odası yetkililerinin de katılımıyla 13 Ekim’de toplantı gerçekleştirilen toplantıda, Adana’da 2026 yılı soya hasadında tavsiye edilen biçerdöver ücretlerini, dekar başına düz biçimde 350 TL, kırıcılı biçimde ise 370 TL olarak belirlediklerini söyledi. Çiftçilerin mazot, gübre, ilaç, sulama ve işçilik gibi kalemlerde artan üretim maliyetleriyle mücadele ettiğini, biçerdöver işletmecilerinin de yakıt, bakım, yedek parça ve işletme giderleri bulunduğunu belirten Doğan, belirlenen ücretlerin tavsiye niteliğinde olduğunu, her iki tarafın haklarını gözeten, karşılıklı anlayışa dayalı bir hasat süreci hedeflediklerini kaydetti.</p>

Kaynaklar

• Ekonomi Gazetesi