İran-gerilimi petrolü tetikledi: Brent fiyatı 104,43 dolara yaklaşırken endişeler artıyor

Kısaca

Brent, 104,43 dolar civarında kapanışa ilerliyor; Hürmüz açıklamaları endişeyi artırıyor İran gerilimi ve ABD-İran ilişkileri nedeniyle arz riskleri gündemde Piyasa volatilitesi izlenecek; enerji maliyetleri ve enflasyon etkilerini takip edin

Ana mesele

İran ile yaşanan gerilim ve Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş riskleri Brent petrolüne yönlü baskıyı güçlendirdi.

Ne değişti?

olası yeni saldırılar ve jeopolitik riskler nedeniyle petrol arz endişeleri güçleniyor

Beni nasıl etkiler?

Enerji maliyetleri ve enflasyon baskıları küresel ölçekte etkileyebilir

Ne oldu?

Brent petrolün aralık vadeli fiyatı 104,43 dolar olarak bildirildi.

Neden şimdi?

ABD ile İran arasındaki gerilim ve Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş güvenliği açıklamaları arz endişelerini tetikledi.

Neden önemli?

Petrol fiyatları küresel enerji maliyetlerini etkileyerek ekonomiyi doğrudan etkiler

Kimler etkileniyor?

• Enerji şirketleri ve rafineriler
• Tüketiciler ve endüstriyel kullanıcılar

Sektör ve piyasa etkisi

Küresel petrol arzı ve enerji maliyetleri üzerinde baskı

Riskler

• Geçici arz kesintileri
• Jeopolitik risklerin artmasıyla volatilite yükselişi
• İlgili ülkelerin politika tepkileri

Takip edilmesi gerekenler

• İran ve ABD arasındaki diplomatik gelişmeler
• Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik açıklamaları
• Brent ve WTI arasındaki fiyat farklarının hareketi

Haberin tamamı

Brent petrolün varil fiyatı, ABD'nin İran'a yönelik yeni saldırılar düzenleyebileceğine ilişkin haber akışı ve Hürmüz Boğazı'nda alternatif geçiş güzergahlarının kapatılabileceği yönündeki açıklamaların arz endişelerini artırmasıyla yüzde 4'ün üzerinde arttı.Dün 102,59 dolara kadar yükselen Brent petrolün vadeli varil fiyatı, günü 100,20 dolardan tamamladı. Brent petrolün aralık vadeli varil fiyatı, bugün saat 13.03 itibarıyla kapanışa göre yüzde 4,2 artarak 104,43 dolar oldu.

Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün kasım vadeli varil fiyatı da 91,95 dolar olarak belirlendi.Petrol fiyatlarının yükselişinde, ABD ordusuna İran'a yönelik olası yeni saldırılar için hazırlıklarını tamamlama talimatı verildiğine ilişkin haberler etkili oluyor.İran’a yeni saldırı iddiası fiyatları yükselttiAxios'un konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), ABD Merkez Kuvvetleri Komutanlığına (CENTCOM) İran'a yönelik saldırıların sürdürülmesi için hazırlıklarını tamamlama talimatı verdi.Talimat kapsamında olası saldırılar için herhangi bir tarih belirlenmezken ABD Başkanı Donald Trump'ın saldırıların zamanlamasına ilişkin değerlendirmelerini sürdürdüğü öne sürüldü.ABD'li ve İsrailli kaynaklar, saldırıların ABD'de 3 Kasım'da yapılacak ara seçimler ve İsrail'de 27 Ekim'de düzenlenecek seçimler öncesinde gerçekleştirilebileceğini belirtti.Kaynaklar, saldırıların yeniden başlaması halinde İran'ın enerji altyapısı ve nükleer tesislerinin geniş çaplı saldırılarla hedef alınabileceğine işaret etti.İran ise daha önce ABD'nin müzakerelerde sunduğu önerilere yanıtını arabulucular aracılığıyla ileteceğini açıklamıştı.Öte yandan, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki alternatif geçiş güzergahlarını kapatacağı yönündeki açıklamalar da bölgedeki petrol sevkiyatına ilişkin endişeleri artırarak fiyatları destekliyor.İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutan Danışmanı Muhammed Rıza Nakdi, Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü tamamen ele geçirdiklerini öne sürerek, "yasa dışı" olarak nitelendirdiği alternatif geçiş güzergahlarının en kısa sürede kapatılacağını söyledi.Nakdi, Boğaz'ın kapalı olduğunu savunarak İran Silahlı Kuvvetlerinin bölgedeki kontrolünün ülkesinin "meşru talepleri" karşılanana kadar süreceğini belirtti.Bazı kişilerin küçük gemilerle petrol kaçakçılığı yaptığını ifade eden Nakdi, bu yolla taşınan sınırlı miktardaki petrolün tankerlere aktarıldığını iddia etti.Nakdi, Hürmüz Boğazı'ndaki alternatif geçişlere de değinerek "İhlalcilerin, Hürmüz Boğazı’nda kayalıkları patlatarak ve yıkımla oluşturdukları az sayıdaki güzergahlar en kısa zamanda kapatılacak." ifadelerini kullandı.ABD'de kasırga kaynaklı üretim kesintileri ve azalan petrol stokları fiyatları destekliyorBunun yanı sıra ABD'nin Meksika Körfezi'ne yaklaşan Isaias Kasırgası nedeniyle bölgedeki petrol ve doğal gaz üretiminde yaşanan kesintiler de fiyatların yükselişini destekliyor.Shell, Mars, Olympus, Ursa, Vito ve Appomattox tesislerinde üretimi durdururken Chevron da bölgedeki dört tesisinde üretimi durdurmaya yönelik prosedürleri başlattı.ABD Deniz Mineralleri İdaresinin (MMA) verilerine göre, kasırga nedeniyle Meksika Körfezi'ndeki günlük petrol üretiminin yaklaşık yüzde 25'ine karşılık gelen 511 bin 619 varillik üretim durduruldu.

Bölgedeki doğal gaz üretiminin de yaklaşık yüzde 16,4'ü kesintiye uğradı.Kasırgadan en fazla etkilenme riski taşıyan şirketler arasında Chevron, bp, Eni, Murphy Oil ve Shell bulunuyor.Ayrıca, dünyanın en çok petrol tüketen ülkesi ABD'de ham petrol stoklarının piyasa beklentilerinin aksine azalması da arz endişelerini güçlendirerek fiyatları yukarı yönlü destekliyor.ABD Enerji Enformasyon İdaresi'nin (EIA) verilerine göre, ülkedeki ticari ham petrol stokları geçen hafta yaklaşık 3 milyon 200 bin varil azalarak 424 milyon 100 bin varile geriledi.

Piyasa beklentisi, stokların yaklaşık 1 milyon 900 bin varil artacağı yönündeydi.Ticari ham petrol stoklarına dahil olmayan stratejik petrol rezervleri de yaklaşık 800 bin varil azalarak 283 milyon varile düştü.

Kaynaklar

• Dünya