Küresel piyasalarda satış baskısı arttı; ABD enflasyonu Fed kararlarını kritik ölçüde etkileyebilir

Kısaca

ABD TÜFE aylık yüzde 0,6; yıllık yüzde 3,7 artış gösterdi; benzin enflasyonu aylık yüzde 9,1 yükseldi Çekirdek TÜFE aylık yüzde 0,3, yıllık yüzde 2,6 olarak beklentiyi aştı Fed ekim faiz artırım ihtimali yüzde 73’e çıktı; ABD tahvil getirileri dünya çapında etkileniyor

Ana mesele

ABD TÜFE son verisiyle beklenenden yüksek geldi ve enflasyon görünümü Fed kararlarını etkileyebilir hale geldi

Ne değişti?

Enflasyon hızındaki artış sonrası Ekim ayında faiz artırımı olasılığı yüzde 73’e çıktı; önceki yüzde 22 idi

Beni nasıl etkiler?

Yatırımcılar güvenli liman olarak ABD Hazine tahvillerine yöneldi; piyasalarda volatilite artabilir

Ne oldu?

ABD TÜFE verisi beklentileri aştı; özellikle benzine bağlı aylık artış dikkat çekti

Neden şimdi?

Enerji ve gıda fiyatlarındaki değişkenlik ile hizmet enflasyonu endişesi güçleniyor

Neden önemli?

Fed politikası ve likidite koşulları piyasalarda yönü belirler

Kimler etkileniyor?

• Dolar bazlı yatırımcılar
• Yatırım bankaları ve ETF yatırımcıları
• Geniş piyasa hisseleri ve teknoloji hisseleri

Sektör ve piyasa etkisi

Piyasa volatilitesi yükselirken borçlanma maliyetleri etkilenebilir

Riskler

• Fed'in beklenenden daha agresif bir duruş sergilemesi
• Enerji fiyatlarının yeniden yükselişi enflasyonu tetikleyebilir
• Hisse senetlerinde kısa vadeli satış baskısı sürebilir

Takip edilmesi gerekenler

• Ekim Fiyat Endeksi verileri
• Fed üyelerinin açıklamaları ve iletişim dili
• Enerji fiyat hareketleri ve petrolün seyrindeki değişim
• Tüketici davranışlarındaki yumuşama veya sertleşme göstergeleri

Haberin tamamı

ABD de Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), eylülde aylık yüzde 0,6 ile beklentilere paralel, yıllık yüzde 3,7 ile beklentilerin üzerinde arttı. Aylık enflasyon son 5 ayın, yıllık enflasyon da son 4 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Benzin fiyatlarına ilişkin endeks eylülde aylık bazda yüzde 9,1 yükselerek TÜFE deki aylık artışın yarısından fazlasını oluşturdu.

Değişken enerji ve gıda fiyatlarını içermeyen çekirdek TÜFE ise eylülde aylık bazda yüzde 0,3, yıllık bazda yüzde 2,6 ile beklentilerden fazla arttı. Açıklanan enflasyon verisinin ardından Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip edildi. Richmond Fed Başkanı Tom Barkin, TÜFE verilerinin beklediğinden yüksek geldiğini belirterek, bugün açıklanacak Üretici Fiyat Endeksi verilerinin enflasyon görünümünü değerlendirmesine yardımcı olacağını ifade etti.

Barkin, Fed in bu ay vereceği politika kararına ilişkin bir öngörüde bulunmak istemediğini kaydetti. Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee de TÜFE verilerinin cesaret kırıcı olduğunu vurgulayarak, hizmet enflasyonunun da bir endişe kaynağı olduğunu dile getirdi. Goolsbee, sağlam bir ekonomi ve yüksek enflasyon söz konusu olduğunda, Fed in bunu nasıl ele alması gerektiğiyle ilgili herhangi bir belirsizlik olmadığını söyledi.

Öte yandan Fed in yayımladığı Bej Kitap raporu, fiyat baskılarının sürdüğüne ve bazı bölgelerde yoğunlaştığına işaret etti. Bu gelişmelerle para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed in ekim ayında faiz artırımına gitme ihtimali yüzde 22 den yüzde 73 e çıktı. ABD de enflasyonun hızlanmasıyla Fed in faiz artırabileceğine yönelik beklentilerin güçlenmesi, teknoloji hisselerindeki kayıpları derinleştirdi.

Orta Doğu daki gelişmelerin etkisiyle yükselen petrol fiyatlarının enflasyonist baskıları artırması, merkez bankalarının daha sıkı para politikaları uygulayabileceği endişelerini güçlendiriyor. Yapay zeka alanına yapılan milyarlarca dolarlık yatırımın beklenen getiriyi sağlayıp sağlamayacağına ilişkin endişeler de piyasalarda satış baskısını artırıyor.

Bu gelişmelerle yatırımcıların güvenli liman olarak ABD tahvillerine talebinin artmasıyla ABD nin 10 yıllık tahvil faizi 9 baz puan azalışla yüzde 5,11 e indi. Tahvil faizlerindeki gerilemeyle dolar endeksi yüzde 0,2 azalışla 102,1 seviyesinde seyrediyor.

ABD Başkanı Donald Trump ın Rusya, İran ve Venezuela gibi yaptırım uygulanan ülkelerden petrol ve petrol ürünleri taşıyan ve gölge filo olarak adlandırılan gemilere yönelik yaptırımları hafifletmeyi değerlendirdiğine ilişkin haberin ardından ​​​​​​​aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,7 azalışla 104,3 dolara düştü. Tahvil faizlerindeki ve dolar endeksindeki düşüşten destek bulan altının onsu yüzde 1 artışla 4 bin 145 dolardan işlem görüyor.

Analistler, merkez bankalarının altın alımlarının devam etmesinin de altın fiyatlarını desteklediğini kaydetti. Öte yandan Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), eylül ayına ilişkin Petrol Piyasası Raporu nda küresel petrol talebinin 2026 nın dördüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre günlük 2 milyon 500 bin varil, yıl genelinde ise ortalama 2 milyon 600 bin varil azalacağını öngördü.

Diğer taraftan Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, ülkede bazı petrol rafinerilerinin onarımların ardından yeniden faaliyete geçtiğini, tesislerdeki durumun son haftalarda önemli ölçüde iyileştiğini bildirdi. New York borsası düşüşle kapandı Söz konusu gelişmelerle New York borsasında dün negatif bir seyir izlendi. ABD li bankalar da üçüncü çeyrek bilançolarını açıklamaya devam etti. Morgan Stanley nin karı ve geliri üçüncü çeyrekte beklentileri aştı.

Buna karşın bankanın hisseleri günü yüzde 3 e yakın azalışla tamamladı. Bilançosuna 1,2 milyar dolarlık idari para cezası kaydeden Bank of America nın karı da üçüncü çeyrekte yüzde 17 azalarak 6,9 milyar dolara indi. Bu dönemde karı ve geliri beklentileri karşılayamayan bankanın hisseleri yaklaşık yüzde 5 değer kaybetti.​ Söz konusu gelişmelerle Dow Jones endeksi yüzde 0,09, S&P 500 endeksi yüzde 1,11 ve Nasdaq endeksi yüzde 1,88 değer kaybetti.

ABD de endeks vadeli kontratlar, güne negatif başladı. Avrupa borsaları, İtalya hariç pozitif seyrettiAvrupa borsaları, şirketlerin bilançolarının beklentilerden iyi gelmesiyle dün İtalya hariç pozitif seyretti. Teknoloji ve çip sektöründe, Hollandalı yarı iletken ekipman üreticisi ASML nin yapay zekaya yönelik güçlü talebin süreceğini teyit ederek ileriye dönük beklentilerini yükseltmesi üzerine şirketin hisseleri yüzde 1,2 değer kazandı.

Savunma sanayisinde ise tank üreticisi KNDS den 130 milyon avroluk yeni sipariş aldığını açıklayan Renk şirketinin hisseleri yüzde 2,7 prim yaptı. Çip üreticisi Infineon ise sektör genelindeki satış baskısının etkisiyle günü yüzde 1,7 kayıpla tamamladı. Öte yandan gözler bugün Avrupa Birliği liderlerinin Brüksel de yapacağı görüşmelerde olacak. Bu görüşmelerdeki ana başlıklardan biri de küresel ekonomik dengesizlikler olacak.

Söz konusu gelişmelerle Almanya da DAX 40 endeksi yüzde 0,15, İngiltere de FTSE 100 endeksi yüzde 0,70, Fransa da CAC 40 endeksi yüzde 0,58 yükselirken, İtalya da FTSE MIB endeksi yüzde 0,61 geriledi. Avrupa da endeks vadeli kontratlar, güne negatif başladı. Asya borsaları sert düştü Teknoloji şirketlerinin hisselerindeki satış baskısı Asya borsalarında sert düşüşlere neden oldu.

Güney Koreli teknoloji şirketlerinden SK Hynix in hisseleri yüzde 10,2, Samsung Electronics in hisseleri yüzde 8,6, LG Innotek in hisseleri yüzde 9,2, Japon teknoloji şirketi Kioxia nın hisseleri yüzde 11,3 geriledi. Öte yandan Japonya da sanayi üretimi ağustosta aylık bazda yüzde 2,4 azalırken yıllık bazda yüzde 2,7 arttı. Veriler piyasa beklentilerinin altında kaldı.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Güney Kore de Kospi endeksi yüzde 7, Japonya da Nikkei 225 endeksi yüzde 4,5, Hong Kong da Hang Seng endeksi yüzde 1,5, Çin de Şanghay bileşik endeksi yüzde 2 değer kaybetti. Borsa günü düşüşle tamamladı Borsa İstanbul da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,08 değer kaybederek 12.118,29 puandan tamamladı.

Haberin tamamı için kaynak bağlantısını ziyaret edin.

Kaynaklar

• Habertürk - Ekonomi