Ekonomi

Özbekistan'ın ekonomik dönüşümü: Reformlar ne kadar kalıcı?

6 Ekim 2026 16:56

Kısaca

Olay ve somut rakamlar: 6% büyüme, 2021’te 2,3 milyar dolar doğrudan yabancı yatırım; 2025’te 4,4 milyar dolar hedefi; 690 milyon dolarlık halka arz Arka plan: geçmişte sıkı sermaye kontrolleri ve vize kolaylaştırmaları; reformlar bu yönde sürüyor Piyasa ve iş dünyası sonucu: yabancı yatırım ilgisi artıyor; belirsizlikler ve bürokrasi etkisi devam ediyor

Ana mesele

Özbekistan'da reformlar kalıcı mı yoksa geçici mi; uygulanabilirlik belirsiz.

Ne değişti?

Reformlar yabancı yatırım çekiyor; ancak bürokrasi ve muhafazakâr duruş baskı oluşturuyor.

Beni nasıl etkiler?

Yatırımcı güveni ve ülkenin finansal piyasaları üzerinde belirsizlik azaltılabilir ya da artabilir.

Ne oldu?

Özbekistan’da 2016 sonrası reformlar sermaye kontrollerini gevşetti ve dijital ödemeleri yaydı; yabancı yatırım ilgisi arttı.

Neden şimdi?

Son beş yılda büyüme ve yurt dışı yatırım niyetleri dikkat çekiyor; 2024-2025 döneminde rekabet gücü artıyor.

Neden önemli?

Yabancı yatırım ve özelleştirme planları uzun vadeli büyümeyi ve borçlanma maliyetlerini etkiler.

Kimler etkileniyor?

Yabancı yatırımcılar
Devlet şirketleri ve özelleştirme süreçlerinde çalışanlar

Sektör ve piyasa etkisi

Finans ve enerji gibi sektörlerde yarış ve özel sektör payı değişebilir; bazı alanlarda devlet hakimiyeti sürüyor.

Riskler

Bürokratik direnç
Muhtemel reform yavaşlaması
Kredi notu baskıları ihtimali

Takip edilmesi gerekenler

Özelleştirme takvimi
Bürokratik uygulamaların sadeleşmesi
Uluslararası yatırımcı güveninin gelişimi
Halka arzları ve sermaye piyasası akışları

Haberin tamamı

Özbekistan'ın ekonomik reformları yabancı yatırımcıları çekerken riskleri de beraberinde getiriyor.

Orta Asya ülkesi uzun yıllar sıkı sermaye kontrolleri nedeniyle yabancı yatırımlara büyük ölçüde kapalıydı.

Ancak Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in 2016'da göreve gelmesinden bu yana uygulanan reformlarla katı sermaye kontrolleri gevşetilirken, Batılı ziyaretçilerin çoğu için vize kuralları kolaylaştırıldı. Dijital ödemeler de artık ülkede yaygın hale geldi.

fazla oku

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Reuters'ın analizinde, ülke ekonomisinin son 5 yılda ortalama yaklaşık yüzde 6 büyüdüğüne dikkat çekiliyor. Doğrudan yabancı yatırım da 2021'de 2,3 milyar dolarken, 2025'te 4,4 milyar dolara yükseldi.

Bununla birlikte bankacılık, enerji ve madencilik gibi önemli sektörlerde devlete ait şirketlerin hakimiyeti sürüyor. IMF'ye göre bu şirketlerin varlıkları 2024 sonunda ülkenin gayrisafi yurtiçi hasılasının (GSYH) yüzde 100'ünden fazlasına denk geliyordu.

Analize göre hükümet daha fazla özelleştirme planlarken ülkenin altın ve uranyum şirketlerinin yanı sıra finansal teknoloji firması Uzum, süpermarket zinciri Korzinka ve Uzbekistan Airways de yabancı borsalarda halka arz planlarını değerlendiriyor.

Özbekistan Ulusal Yatırım Fonu'nun mayısta Londra'da gerçekleştirdiği halka arzda 690 milyon dolar toplaması da yabancı yatırımcıların ülkeye artan ilgisinin önemli göstergelerinden biri oldu.

Diğer yandan yatırımcılar, reformların bürokrasi içinde ne kadar kalıcı hale geleceğinden emin değil.

Londra merkezli stratejik danışmanlık şirketi Lamplighter'dan Dakota Irvin'e göre devlet bürokrasisi, daha ileri bir ekonomik serbestleşmeye karşı muhafazakar bir duruş sergiliyor.

Moody's de hazirandaki açıklamasında, ekonomik reformlardaki muhtemel bir yavaşlamanın veya duraksamanın ülkenin kredi notu üzerinde baskı yaratabileceğini vurgulamıştı.

Mirziyoyev ise haziranda düzenlenen Taşkent Uluslararası Yatırım Forumu'ndaki konuşmasında, ekonomik reformların devam edeceğini ve ülkeye yabancı yatırım çekmeyi sürdüreceklerini söylemişti .

Independent Türkçe, Reuters , Euronews

Derleyen: Yasin Sofuoğlu

çeviri

Asya

ÖZBEKİSTAN

dünya ekonomisi

Yatırımcılar, Şevket Mirziyoyev yönetiminin atacağı ekonomik adımları yakından takip ediyor

Salı, Ekim 6, 2026 - 17:00

Main image:

<p>Özbekistan, yaklaşık 40 milyon nüfusuyla Orta Asya'nın en kalabalık ülkesi (Reuters)</p>

Ekonomi̇

76 saniyede bir otomobil: "Çin ileri teknolojide Batı'ya meydan okuyor"

Label: